Świat kolejek wąskotorowych

KOLEJE LEŚNE I PARKOWE => Pozostałe... => Wątek zaczęty przez: Romas on 26 Maj 2010, 20:00:17



Tytuł: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Romas on 26 Maj 2010, 20:00:17
Zapomniana to już kolej , bo ostatni pociąg pojechał tym szlakiem 50 lat temu.
Dla przypomnienia lub też powiadomienia, tych co jeszcze o tej kolejce nie wiedzieli, tak w telegraficznym skrócie. Z resztą informacji o tej linii nie jest zbyt wiele, więc nie ma co się rozpisywać.
Zbudowali ją Rosjanie w 1913 roku. Prowadziła z Dalekiego, gdzie zlokalizowano tartak, do Knurowca przy szosie Warszawa-Białystok. Lasy tam wtedy cięto na potęgę więc trzeba było jakoś wozić drewno. Po wybuchu I wojny światowej kolejkę przedłużono do m. Brańszczyk. Ten odcinek funkcjonował jednak tylko do ok.1932 roku czyli już do czasów Rzeczpospolitej. Pozostała część "uchowała się" do 1960 roku, kiedy to cały transport drewna przejęły samochody. W czasie eksploatacji kolejki budowano liczne odnogi od szlaku głównego. Najważniejszy i najdłuższy taki odcinek powstał z Dalekiego na zachód w kierunku m. Porządzie.
Po co o tym piszę? Bo w ostatnią niedzielę, wraz z moją najlepszą z żon  :mrgreen: wybraliśmy się rowerami na eksplorację szlaku kolejki. Najważniejszy i największy obiekt jaki pozostał to wiadukt pod torami linii normalnotorowej Wyszków-Ostrołęka. Większość szlaku na odcinku do Knurowca jest czytelna w terenie, choć niektóre fragmenty są dostępne tylko dla pieszych. Mimo iż od rozbiórki minęło 50 lat, to w dalszym ciągu można łatwo znaleźć miejsca po podkładach.
Kilka zdjęć nie koniecznie związanych z kolejką znajdziecie tutaj.
http://picasaweb.google.pl/Romas1964/PuszczaBiaA23052010#

Na koniec pytanie/prośba. Jeśli ma ktoś więcej informacji o tej kolejce to niech nie trzyma tego w tajemnicy. Bardzo proszę o podzielenie się wiedzą.


Tytuł: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 09 Czerwiec 2010, 13:15:58
Jako że kolejka przebiegała blisko mojej rodzinnej miejscowości, jestem także tematem bardzo zainteresowany. Co więcej, w googlach znalazłem takie zdjęcie i opis. (niestety tradycyjnie nie pamiętam nazwy forum, autora ani linku)

(http://www.ruciane-nida.org/kmk/files/thumbs/t_lokowask_178.jpg)

opis anonimowego internauty:
Parowóz wąskotorowy pokazany na zdjęciu jest trzyosiowym tendrzakiem firmy Orenstein & Koppel z Berlina. Świadczy o tym wiele cech konstrukcyjnych typowych dla parowozów budowanych właśnie przez tę firmę.
Według danych resortu leśnictwa z 1945 i 46 roku, po II W.Ś. na kolei leśnej w Dalekim znajdował się jeden parowóz i 28 wózków kłonicowych. Linia toru 750mm posiadała długość 21 km. Firma O&K wysłała w 1917 roku parowóz trzyosiowy na tor 750mm o numerze fabrycznym 7599 dla : Forstbetrieb der Kriegsrohstoffstelle Warschau, Lochow.
Czyli tłumacząc, dla : Zarządu Leśnego Biura Surowców Wojennych w Warszawie, do Łochowa.
Przypuszczam, że właśnie ten parowóz jest uwieczniony na publikowanym zdjęciu.


Możliwe że kolej Dalekie była "spokrewniona" z kolejką leśną działającą raczej krótki okres, po drugiej stronie rzeki Bug t.j. między wsią Jerzyska a tartakiem Łochów.

Tak na szybko mam też taki link: http://www.ruciane-nida.org/kmk/viewtopic.php?t=673


Wszystko co wiem i mam o tej kolejce masz już w mejlu.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: nexo on 17 Grudzień 2012, 12:15:09
Możliwe że kolej Dalekie była "spokrewniona" z kolejką leśną działającą raczej krótki okres, po drugiej stronie rzeki Bug t.j. między wsią Jerzyska a tartakiem Łochów.
Witam i przepraszam za pytanie w tym wątku, ale chyba nie oplaca się tworzyć oddzielnego...

Czy mógłbym prosić o jakiekolwiek bliższe informacje na temat kolei leśnej między Jerzyskami a Łochowem? Poza tym miejscem, nigdzie nie zetknąłem się z żadną wzmianką o takiej linii, nie widziałem też żadnej mapy, na której byłaby ona zaznaczona.

Bardzo dziękuję za wszelkie informacje i pozdrawiam!


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: nexo on 23 Grudzień 2012, 00:40:08
Szkoda, że nic nie udało mi się dowiedzieć na temat tej "spokrewnionej" kolejki.
A poniżej jeszcze coś na temat kolei będącej tematem wątku.

(http://atoco.pl/inne/DSC_0263.JPG)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 18 Czerwiec 2013, 14:49:23
Odświeżam temat.Jako że mam rodzinę żony  w Brańszczyku i w Knurowcu przepytałem najstarszych ludzi łącznie z teściem. Wszyscy twierdzili jednoznacznie że tory nigdy nie zostały ułożone do Brańszczyka. Owszem jakieś do max.200 metrów zostało ,,wyciągnięte" za plac ładunkowy w Knurowcu. W ub.roku z buta zaliczyłem linię do tartaku Dalekie i rowerem z D. na Rząśnik. W lesie przed Rz. góry i doły takie ,że hej. W tym roku powtórka eskapady,obowiązkowo z aparatem.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 23 Lipiec 2013, 10:06:28
Panie Andrzeju, niestety muszę Pana zmartwić. Oto mój krótki raporcik w sprawie wąskotorówki w Brańszczyku:

"Mój kolega, mieszkaniec Brańszczyka (jego rodzina mieszka tam od pokoleń), interesuje się historią swoich okolic, bo mówi że warto wiedzieć coś o miejscu gdzie się żyje. Jednak gdy wspomniałem mu o wąskotorówce, nie był zbytnio zaskoczony. Jego prababcia (już nieżyjąca) opowiadała kiedyś jak po I wojnie światowej gdy miała kilka lat, wybudowano odgałęzienie wąskotorówki przy szosie na Białystok właśnie do Brańszczyka. Przewożoną nią materiały do budowy domów, a co ciekawsze kiedy wagoniki jechały puste ludzie wskakiwali do nich i jechali albo do najbliższej szosy albo do stacji w Dalekiem, aby móc pohandlować z okolicznymi miastami. Poprosiłem kolegę aby porozmawiał z starszymi mieszkańcami Brańszczyka na ten temat. Co się okazało że kilka działek od jego domu biegł szlak wąskotorówki (prawdopodobnie krótkie odgałęzienie). Jako że jestem wyposażony w wykrywacz metali, postanowiłem pojechać tam i sprawdzić czy są jakieś ślady po kolejce. Szukałem dość krótko, już po chwili z ziemi zaczęły wychodzić śruby od mocowań szyn, ale nie było ich aż tak wiele. Moją uwagę natomiast przykuły ogrodzenia starszych domów. Są one podpierane za pomocą szyn wąskotorowych (takich samych jak na terenie rampy w Dalekim-Tartak). Ludzie jednak nie pamiętają zbytnio skąd są te szyny, ale większość stwierdza że pochodzą z wąskotorówki w Dalekim."

Niestety nie udało mi się ustalić kiedy rozebrano odcinek do Brańszczyka, a wiem tyle że został wybudowany po I wojnie światowej. Postaram się uzyskać dostęp do map, w Brańszczyku lub Wyszkowie, dość dokładnych z interesującego mnie okresu, aby móc dalej zabrać głos w tej sprawie.

Pozdrawiam
Piotrek z Wyszkowa


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Romas on 23 Lipiec 2013, 10:42:07
Ja też jestem zdania, że kolejka do Brańszczyka dojeżdżała. Świadczy o tym także fakt, że starotorze kolejki na mapach katastralnych w dalszym ciągu jest oddzielną działką. Widać to dobrze na geoportalu.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 23 Lipiec 2013, 12:29:59
Nikt nie jest nieomylny.Jeżeli mapy pokazują ten odcinek to chętnie go przejdę z buta.A już wydłubanie kilku śrub to byłby rarytas.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 23 Lipiec 2013, 12:54:38
Obecnie w miejscu gdzie znajdował się odcinek do Brańszczyka biegnie droga kołowa (wychodząca na północ z interesującej nas miejscowości).

Legenda do sporządzonej mapki (nie zaznaczałem licznych odnóg)

Niebieski kolor - szosa Wyszków - Białystok
Żółty kolor - odcinek kolejki wąskotorowej do Knurowca
Pomarańczowy kolor - odcinek kolejki wąskotorowej do Brańszczyka
Zielony kolor - główny tor wschodniej części Kolei Leśnej Puszczy Białej

Mapa datowana na 1938 rok.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 23 Lipiec 2013, 13:28:54
Żółty kolor to tor wyciągowy ze składnicy drewna przy szosie białostockiej w Knurowcu i to się zgadza. Pomarańczowa trasa kończy się na skraju lasu.Obecna droga idzie dalej przez Niemiry do Brańszczyka. Moim zdaniem tor po wyjściu z lasu musiał iść skrajem wsi  Niemiry w kierunku B.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 23 Lipiec 2013, 18:19:03
I tak pewnie wyglądał przebieg kolejki. Wiadomo że nie da się ustalić dokładnie miejsca gdzie kończyła się odnoga w Brańszczyku. Była to wąskotorówka i w ciągu miesiąca jej przebieg mógł się zmienić z 5 razy, w zależności od celów transportowych. Wiemy że była na terenie Brańszczyka (i to najważniejsze).


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 07 Wrzesień 2014, 09:22:54
Aby odświeżyć wątek, wrzucam fotki z wczorajszej wyprawy do Dalekiego. Na zdjęciach zmodernizowany wiadukt pod D29-29 i pozostałości po odcinku Dalekie Tartak-Porządzie-Rząśnik.



Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 27 Październik 2014, 08:40:12
Poszukuję informacji na temat parowozów, które pracowały w Dalekim. Po przeszukaniu internetu udało mi się dowiedzieć, że na kolejce było łącznie 4 parowozy na 750mm, oczywiście nie w jednym momencie, a były to:
1) Px1-1585 Sigl 4979/1909, złomowany w Dalekim na początku lat 60-tych.
2) T1151 Chrzanów 1947 (prawdopodobnie parowóz Ryś).
3) Chrzanów 1981/1949 (prawdopodobnie parowóz Las, gdyż numery 1982-1984/1949 mają też Lasy).
4) O&K z mojego skanu zdjęcia, które udostępnił kolega Gajos powyżej.
Chciałbym wiedzieć co się stało z tymi parowozami, jeżeli ktoś ma to jakieś zdjęcia, przebiegi służby itp.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 27 Październik 2014, 10:03:31
Cytuj
1) Px1-1585 Sigl 4979/1909, złomowany w Dalekim na początku lat 60-tych.

Px1-1585, Sigl, 4979/1909, 750, D-n2v | 1909: KuK HB 4.06, PKP-A D6 4317, ?: KL Cisna, 1941: DRB 99 2573, 1941: Krośniewice, 1945: PKP, 1945: Wieluń, 1950: Nowy Dwór Gdański, + 04.08.55, Sprzedany KL Cisna, Sprzedany KL Dalekie, ++ 196?

Cytuj
2) T1151 Chrzanów 1947 (prawdopodobnie parowóz Ryś).

T-1151, Chrzanów, 47151/1947, 750, Bn2t | 1950-1954: KL Starachowice, 1954-1960: Łupków-Cisna, 1960.03.01: KL Dalekie *

Cytuj
3) Chrzanów 1981/1949 (prawdopodobnie parowóz Las, gdyż numery 1982-1984/1949 mają też Lasy).

1981/1949, 750, Cn2t | PKP: Łupków-Cisna, 1957: KL Dalekie *

* Lista Fabloku wrzucona kiedyś na pl.misc.kolej przez Kziężyca (http://pl.misc.kolej.narkive.com/i8MBbAx6/fablok-numery-fabryczne)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: ksiezyc_nad_gieesem on 27 Październik 2014, 11:33:34
1941: DRB 99 2773
Drobna literówka/cyfrówka: 99 2573

Pozdrawiam serdecznie i drobnie.

ksiezyc_nad_gieesem ...


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 27 Październik 2014, 12:20:41
Co do Px 1 dane są w  ,,Kolejach wąskotorowych Polski północnej" i w książce Witkowskiego o kolejkach gdańskich.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: ksiezyc_nad_gieesem on 27 Październik 2014, 12:33:16
Co do Px 1 dane są w  ,,Kolejach wąskotorowych Polski północnej" i w książce Witkowskiego o kolejkach gdańskich.
Ojtam, ojtam. Przeca napisałem, że drobna literówka przy przepisywaniu z kwitu (w załączeniu).

Pozdrawiam serdecznie i literacko.

ksiezyc_nad_gieesem ...


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 27 Październik 2014, 13:34:15
Ba, można go też znaleźć w Jędrzejowskich Kolejach Wąskotorowych, tyle że tu ma oznaczenie KuK HB 4.08 (Sigl = Wienner Neustadt), pod którym miał pracować na kolejce Honczary - Filipowicze (http://750mm.pl/index.php?topic=1952.0).
O, ale tu jest też ciekawe zestawienie (http://www.pospichal.net/lokstatistik/51802-cisna.htm):

WrN 4979/09 | kukHB 4.08; ´19> PKP D6-4317; ´42> DRB 99 2573; ´45> PKP, ´48> | Px1-1585 | [in Cisna von - bis] 23.02.1955 - 01.03.1960 | Waldbahn Dalekie 3 | a 1961

Chrz  /47 | Waldbahn Starachowice | T 1151 | [in Cisna von - bis] bis 1960 | Waldbahn Dalekie

Chrz 1981/49 | [in Cisna von - bis] 1949 - 1957 | Waldbahn Dalekie

Czyli generalnie się zgadza.

(i jeszcze przy okazji zestawienie austriackich maszyn wojskowych na 700 mm (http://www.pospichal.net/lokstatistik/15902-kukhb700.htm) i 760 mm (http://www.pospichal.net/lokstatistik/15901-kukhb760.htm))


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 28 Październik 2014, 12:34:35
A co się stało z parowozem dla Łochowa? O ile mi wiadomo, była tam bliżniacza kolejka wywożąca drewno z lasu z drugiej strony Bugu, w Jerzyskach.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 29 Październik 2014, 17:44:05
A wie ktoś może gdzie zostały przesłane parowozy Ryś i Las?  Wątpię aby skasowano je w Dalekim, gdyś w czasie zamknięcia kolejki były nastoletnimi parowozami. W wykazie zachowanych parowozów też ich nie ma, więc prawdopodobnie mogły być skasowane gdzieś indziej.
Ciekawi mnie też wygląd parowozu Px1, wiadomo tylko tyle co mówi nam jego oznaczenie, brak jest jakichkolwiek zdjęć.
Zagadką pozostaje historia i oznaczenie parowozu O&K.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 29 Październik 2014, 22:02:27
@ Px1
Kilka zdjęć siostrzanych maszyn jest we wspomnianej książce "Jędrzejowskie Koleje Wąskotorowe" B. Pokropińskiego. Jest nawet szkic parowozu tego typu.
Na szybko znalazłem takie zdjęcie:
(http://www.bahnmedien.at/pics/feldbahn05.jpg)

W niemieckiej Wikipedii jest artykuł (http://de.wikipedia.org/wiki/K.u.k._FB_4.01%E2%80%9327) z podstawowymi danymi technicznymi. Z ciekawszych rozwiązań można wymienić osuszacz pary i dwucylindrowy silnik sprzężony z rozrządem Joya.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 11 Luty 2015, 09:20:41
I tak pewnie wyglądał przebieg kolejki. Wiadomo że nie da się ustalić dokładnie miejsca gdzie kończyła się odnoga w Brańszczyku. Była to wąskotorówka i w ciągu miesiąca jej przebieg mógł się zmienić z 5 razy, w zależności od celów transportowych. Wiemy że była na terenie Brańszczyka (i to najważniejsze).


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 11 Luty 2015, 22:01:49
Jestem mieszkańcem Brańszczyka, interesuję się lokalną historią. Cieszy mnie podjęty watek, gdyż przyczyni on się do uratowania od całkowitego zapomnienia faktu istnienia brańszczykowskiego odcinka kolejki wąskotorowej. Brak żyjących świadków i skąpe zapiski, powodują wiele niejasności w tej kwestii. Dla porządku odniosę do informacji wcześniej zapisanych. Moim zdanie kolejkę po raz pierwszy uruchomili Niemcy podczas okupacji w czasie I wojny światowej. Informacja mówiąca o wybudowaniu kolejki w 1913 prowadzącej do tartaku w Dalekim jest nie spójna, gdyż tartak wybudowany został dopiero po odzyskaniu niepodległości. Kto miał więc największy cel jej budowy ? Zapewne byli to Niemcy prowadzący rabunkową politykę na ziemiach polskich. Drugi argument to tani transport rzeczny, wykorzystujący bogate tradycje flisackie Brańszczyka i okolic. Spławianie drewna Bugiem Rosjanom było nie po drodze w przeciwieństwie do Niemców. Transport kolejką z Brańszczyka w stronę Dalekiego, też odpada, gdyż Brańszczyk w XX wieku nie posiadał dużej ilości jakichkolwiek surowców. Mało prawdopodobne jest też doszukiwanie się śladów przy szosie białostockiej, gdyż po prostu nie jest to po drodze. Próby czytania map geodezyjnych z podziałam gruntów na działki, również nie wróży sukcesu, gdyż jest to podział dokonany po II wojnie światowej. Są jeszcze inne dowody, o których teraz napiszę. W Brańszczyku do chwili obecnej istnieje nasyp po strotorzu kolejki, biegnie on w linii prostej do rzeki, gdzie znajdowała się bińduga. Posiadam relację świadka, który potwierdził istnienie kolejki. Był nim Stanisław Kowalski z Nowego Brańszczyka zmarł w 2014 roku w wieku 95 lat. Relacje innych świadków  zawierają informacje na temat składowania szyn z rozebranej w latach XXX kolejki. Szyny długi czas leżały na terenie dawnego dworu, gdzie powstał DPS. Część tych elementów zalega w stropach niektórych domów w Brańszczyku. Dodatkowym dowodem może być informacja dotycząca innego odcinka kolejki prowadzącej z lasu Puszczy Białej do rzeki w miejscowości Turzyn. Podobny sposób trzebienia lasów i wykorzystania transportu wodnego.
Proszę o dalsze kontynuowanie wątku, w celu zebrania dodatkowych informacji.
Pozdrawiam
Jan Szymanik


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 11 Luty 2015, 23:16:40
A gdzie są ślady bindugi i nasypu. Czy gdzieś w okolicach DPS-u ? Chętnie bym je obejrzał przy najbliższej okazji.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 12 Luty 2015, 05:47:16
LIDAR na pewno nie skłamie, chociaż nie wszystko nam powie...
MAPA (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1662451)
Informacje (http://750mm.pl/index.php?topic=2852.msg71031#msg71031)

Polecam przyjrzeć się dobrze - począwszy od Dalekiego (widać ślad po trójkącie), następnie cały przebieg trasy do Knurowca i dalej w stronę Brańszczyka. Najwyraźniej kolejka omijała Knurowiec od północy, następnie skręcała na południe w kierunku na Przyjmy. Nie docierała jednak do nich i wcześniej na skraju lasu kierowała się na zachód równolegle do drogi do Brańszczyka Nowego. Dalej ślad jest nieco zatarty, ale może po bliższym przyjrzeniu coś się da wyłowić. Podejrzanym miejscem jest wspomniany przekop/nasyp na skarpie w Brańszczyku (na południe od drogi, o TU (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1662450)).

Odcinek do Knurowca jest dobrze widoczny na mapie WIG:
http://igrek.amzp.pl/details.php?id=13649 (http://igrek.amzp.pl/details.php?id=13649)

Używając cieniowania na Geoportalu można też prześledzić przebieg odcinków Dalekie - Rząśnik/Ochudno.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 12 Luty 2015, 18:32:21
Wspomniany nasyp znajduje się na wschód od DPS-u w odległości około 150m. Nasyp był konieczny, aby uzyskać łagodny zjazd z góry. Po zejściu w dół ślad nie czytelny z kilku powodów mianowicie tereny użytkowane rolniczo zostały zniwelowane, drugi powód powódz 1979 rok kolejne zmiany spowodowane przejściem fali powodziowej.
Binduga także nieczytelna powód, część jej znalazła się Bugu z powodu zmiany koryta rzeki, powód drugi zagospodarowanie terenu rolniczo, następnie przeznaczenie go pod zabudowę. Mogę wskazać miejsce używając obecnych adresów Nadbużna 10, 12, 14 części działek położone blisko rzeki.
Wielkie dzięki autorowi sugerującemu dokładne śledzenie mapy. Podjęty trop jest bardzo interesujący. Sugerowany ślad najlepiej widoczny jest w miejscach pokrywających się z drogami. Jest prawdopodobne, iż tory kolejki były układane z wykorzystaniem istniejących drug gdyż skracało to czas ich budowy. Proszę o wskazówki jak odróżnić ślad drogi od śladu kolejki.
Pozdrawiam.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 12 Luty 2015, 21:04:19
Cytuj
Proszę o wskazówki jak odróżnić ślad drogi od śladu kolejki.

Oczywiście najłatwiej jest znając przebieg kolejki na podstawie map ;).
Gdy nie ma map może być trudno, ale czasem widać, że ta droga ma jakiś taki dziwny przebieg. Ślad kolejki nie będzie miał gwałtownych załamań (raczej łagodne łuki zamiast ciasnych zakrętów), będzie miał mniejsze spadki, nierówności terenu będzie albo omijał szerokim łukiem albo przebijał się przekopami czy nasypami. Często też ślad po kolejce jest taką drogą, która nie ma większego sensu w odniesieniu do pozostałych traktów - biegnie równolegle do istniejących ciągów albo niby łączy je, ale zdecydowanie nie w sposób najkrótszy.
Kilka obrazków, na których widać punkty charakterystyczne przebiegu.

W kolejności:
00 - przebieg na zachodnim skraju Knurowca (zaznaczony na mapie WIG)
01 - przebieg północnym skrajem Knurowca
02 - łuk, którym po minięciu Knurowca trasa "skręcała na południe w kierunku na Przyjmy"
03 - miejsce, w którym kolejka "na skraju lasu kierowała się na zachód równolegle do drogi do Brańszczyka Nowego"
04 - zejście ze skarpy w Brańszczyku.


PS
Zwracam uwagę na to miejsce KLIK (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1663205).
Linia Dalekie - Knurowiec biegnie łukiem (na mapie jako droga gruntowa). Ciekawe jest jednak odgałęzienie biegnące na północ - północny zachód. W okolicach Leśniczówki Jegiel skręca ono na północny-wschód, przecina drogę i potem jako droga gruntowa biegnie dalej w tym kierunku. W tym miejscu (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1663195) odgałęzia się w kierunku północno-zachodnim i po jakichś 700 m ślad się zaciera, choć domyślam się, że trasa biegła tak, jak droga gruntowa skręcająca szerokim łukiem na zachód.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 13 Luty 2015, 22:19:06
Dzięki za cierpliwość w odpowiadaniu na moje dociekliwe pytania.
Chcę mieć jak największą pewność i przekonanie, iż taki w był właśnie przebieg kolejki z Knurowca do Brańszczyka.
Mnie osobiście mapa przekonuje, mam natomiast małe problemy w terenie, może jak śnieg całkowicie zniknie to więcej czasu poświecę na spacery po lesie.
Chcę zdobyć jak najwięcej dowodów, aby przekonać sceptyków szczególnie w Knurowcu, którzy twierdzą że kolejka kończyła się w ich wsi.
Po przeanalizowaniu  przebiegu trasy kolejki, wydaje on się logiczny pod wieloma względami, miedzy innymi poprowadzenie kolejki skrajem lasu, bądz istniejącymi drogami, przecinkami wydaje się być logiczne gdyż ułatwiało układanie torów ograniczając nakład pracy na wycinkę drzew i wykopywanie pieńków. Inny ważny element to pominięcie terenów podmokłych występujących w tej okolicy.  Zastanawiam się jaszcze nad wiekiem drzew, na ile dawny ślad może być zatarty nowymi nasadzeniami.
Mam także wątpliwość  dotyczącą rozstawu szyn, zródła z nadleśnictwa podają 600 mm. szukam potwierdzenia
Pozdrawiam


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 13 Luty 2015, 23:18:41
Chętnie dam się przekonać,byle wnikliwie. Twierdziłem,że kolejka dochodziła za Knurowiec bo takie miałem podane fakty na lata 50-te od szwagra i teścia którzy pracowali w K. przy zwałce drewna. I takie położenie potwierdzają mapy.  Co do dalszego przebiegu trasy konieczna jest weryfikacja w terenie, szczególnie zaś pokonanie skarpy w dół. Jako mieszkaniec B. orientujesz się terenowo i uważam że jej pokonanie wymagało sporego wykopu aby zejść do rzeki. Takiego zagłębienia nie wypełni się przez lata. Gdzieś ono zatem za budynkami musi istnieć,co najwyżej do połowy zasypane.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 14 Luty 2015, 10:53:14
Abyśmy lepiej się rozumieli uściślam informację. Co do zejścia kolejki ze skarpy w okolicach DPS-u nie ma żadnych wątpliwości, ślad jest bardzo wyrazny. Łagodne zejście powstało  porzez usypanie na zboczu równomiernie zchodzącej w dół grobli, która tak wyraznie jest widoczna. Ślad urywa się na dole gdzie teren jest niski, przecięty przepływającym ciekiem wodnym. Tu są pytania
Czy kolejka kończyła się w tym miejscu ? (raczej nie)
Czy dalsze ślady zatarła działalność ludzka ? ( w części terenu raczej tak )
Czy uczyniły to siły natury, powódz ? (raczej tak, niewiadomo w jakim stopniu )
Jeśli chodzi o drugie zejście bezpośrednio do rzeki, śladów nie ma. Ale jak pisałem wcześniej rzeka zmieniła swoje koryto.
Aby zlokalizować dawną bindugę najprościej jest przedłużyć w lini prostej widoczny wcześniej ślad. Po oględzinach terenu, uwzględnieniu zmiany koryta rzeki, prześledzeniu starych map można uznać taką lokalizację za wysoko prawdopodobną. Wspominap stare mapy ponieważ uwzględniają one tzw, olszynkę, która ogranicza teren od wschodu i ciek wodny stanowiący granicę zachodnią.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 18 Luty 2015, 14:28:49
Nie spodziewałem się że kiedyś dotrze się do takich informacji na temat odcinka do Brańszczyka. Koniecznie muszę sprawdzić ślady w terenie, problem w tym, że do lasu nie wolno wjeżdżać pojazdem mechanicznym, pozostaje tylko czekać do wiosny na wycieczkę rowerową.
Ciekawy jest też przebieg bocznicy w okolicach Nowej Wsi (Białe Błoto), czytelny jest jedynie odcinek od rozjazdu do szosy na Porządzie, muszę też sprawdzić jej dalszą część, o której nie miałem pojęcia.

Co do szerokości toru. Gdzieś kiedyś wyczytałem że kolejkę zbudowali Niemcy w celu rabunku drzewa, po której jeździli 4-osiowymi parowozami, prawdopodobnie chodzi tu o HF-ki. Jak to Niemcy zastosowali szerokość 600mm. W krótkim czasie kolejkę zlikwidowano, a na jej miejsce, chyba w latach XX-tych wybudowano nową sieć 750mm. Ile jest w tym prawdy to nie wiem, jest to po prostu zbieranina informacji zgrywająca się w całość. Kiedyś też słyszałem plotkę o tym że, kolejka docierała też do Poręby, ale nikt tego nie potwierdza.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 20 Luty 2015, 22:27:19
Rozrysowałem trochę topornie, prawdopodobny przebieg z Knurowca do Brańszczyka, na górze mapy po minięciu Knurowca widać rozjazd. Starotorze kończy się po niedługim odcinku przy skrzyżowaniu, być może to początek planowanego odcinka do nadleśnictwa Brok. Na drugiej mapce rozrysowałem prawdopodobny przebieg bocznicy w Nowej Wsi.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 21 Luty 2015, 12:14:58
Moim zdaniem ślad kolejki w Nowym Brańszczyku  przebiegał inaczej. W miejscu gdzie kończy się las kolejka skręcała na północ od drogi, przechodziła po polach  poza linią zabudowy. Podobnie rzecz się miała w Brańszczyku, gdzie kolejka przechodziła z południowej strony drogi na północną.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jarhaw on 22 Luty 2015, 15:02:15
Niedawno odwiedziłem rodzinę w Białymbłocie i dostałem film pt.Ocalić od zapomnienia historię Białegobłota.
https://picasaweb.google.com/114526495927931381017/KolejkaDalekie#6118666546622272802 (https://picasaweb.google.com/114526495927931381017/KolejkaDalekie#6118666546622272802)
https://picasaweb.google.com/114526495927931381017/KolejkaDalekie#6118666547334469314 (https://picasaweb.google.com/114526495927931381017/KolejkaDalekie#6118666547334469314)
Zainteresowanym podpowiem że film ten otrzymało każde domostwo Białegobłota.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 23 Luty 2015, 21:08:30
Ciekawe kto jest autorem tego kawałka o kolejce, patrząc na informacje tam zawarte można wywnioskować, że autor posiłkował się tym forum.
Swoją drogą, prześledziłem dokładnie Geoportal i doszukałem się prawdopodobnie kolejnej bocznicy w okolicach Jegla.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 01 Marzec 2015, 19:46:20
Nie mogąc doczekać się poznania prawdy o odcinku do Brańszczyka i o bocznicach w Białym Błocie, wybrałem się dziś na wycieczkę.

Bocznica odgałęziająca się jako pierwsza wiodła trochę inaczej niż przypuszczałem. W jej końcowej fazie tor odchodził trochę wcześniej od drogi przy lesie niż to narysowałem. Nie dochodził też do skrzyżowania, lecz mijał je i prowadził około 500m za nie i kończył się najprawdopodobniej pośrodku działu leśnego. Ogólnie odcinek ten bardzo trudny do odczytania w terenie, z początku myliła mnie równolegle biegnąca ścieżka, lecz po pewnym czasie krzyżowała się ze starotorzem w miejscu dobrze widocznego nasypu. Poznać go jedynie można poprzez łączenie w linii prostej co jakiś czas występujących nasypów i przekopów oraz to że, na tym odcinku nie ma starych drzew. Bocznica kończy się dość dobrze widocznym nasypem, ciekawe czy prowadziła gdzieś dalej, lub może od niej układano odcinki tymczasowe z toru patentowego.
Druga bocznica ta przed stawami odgałęziała się przed wykopem, odchodząc od głównej linii łukiem. Po niedługim czasie ślad zanika, a brakowało mi czasu na zbadanie dalszej jej części, gdyż chciałem zaliczyć odcinek do Brańszczyka. Na załączonej mapce narysowałem to co na 100% istniało jako tory kolei leśnej, co zresztą potwierdziły ślady w terenie.

Obrazek z prawdopodobnym starotorzem do Brańszczyka potwierdził się. Za Knurowcem jest idealnie zachowany nasyp, który po około kilometrze został zaorany i nie widoczny, gdyż w tym miejscu jest zrąb. Idąc dalej znowu powraca i jest bardzo łatwo go zauważyć. Miejsce łuku przed wyjściem z lasu jest też dobrze zachowane, starotorze biegnie tam lewą stroną drogi patrząc na Nowy Brańszczyk. Dalszy odcinek, aż do samego Brańszczyka moim zdaniem biegł po poboczu drogi. Na całym tym odcinku brak jest żadnych odchodzących na boki nasypów i przekopów, a pobocze jest zaskakująco szerokie. Kiedy dojdziemy w Brańszczyku do miejsca, gdzie tor odchodził od drogi i kierował się w stronę rzeki to zobaczymy wbitą na sztorc i wystającą z ziemi szynę, nie zapisałem sobie niestety numeru domu w tamtym miejscu. Dalej tor biegł po granicy działek i schodził ze skarpy, dalej jest mocno zaśmiecony i zarośnięty nasyp, który to mijałem w widywałem może nawet setki razy nie mając pojęcia, że jest nasypem kolejki. Nasyp kończy się przy rowie nieopodal oczyszczalni ścieków. Tor musiał iść dalej wzdłuż płotu posesji na ulicy Przyjemnej 11 i dalej przez pola i tereny prywatne w stronę Buga. Kolegę z Brańszczyka proszę o dokładne prześledzenie tego kawałka, ponieważ mnie już zmierzch powoli zastawał. Tak czy inaczej załączone mapki są narysowane prawidłowo. Zagadką jest jedynie to że, Piotrek z Wyszkowa znalazł gwoździe na drodze do Niemir.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 01 Marzec 2015, 20:50:33
Gratuluję udanej wyprawy i ciekawych obserwacji.
Zgadzam się co do ogólnego zarysu trasy kolejki.
Mam jednak małą wątpliwość dotyczącą odcinka od lasu w Nowym Brańszczyku do Brańszczyka.
Istnieje jeszcze możliwość przebiegu  kolejki poza linią zabudowy od strony Niemir.
Odnośnie wystającego kawałka szyny uzupełniam, iż jest on obok kuzni i służył do wiązania koni.
Trudno zgadnąć kiedy był zakopany, gdyż dom stojący obok kryje w swym stropie znacznie więcej takich szyn.
Były one odkupione z DPS u, gdzie znajdowało się składowisko starych elementów kolejki.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 01 Marzec 2015, 21:00:51
Zaśmiecony nasyp na skarpie to pozostałość po żródełku które tam wybijało na powierzchnię. Po wojnie zanikło i zostało zasypane przez miejscowych razem z korytem wiodącym do rzeki. Taką wiadomość otrzymałem od.p.Rogulskiego z Nw.Brańszczyka. Także moja teściowa /rocznik 1920/przed wojną mieszkanka Zarośli czyli obecnego Nw.Brańszczyka stanowczo twierdziła że jej kolejka przed chałupą nie jeżdziła.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 01 Marzec 2015, 21:14:31
Potwierdzam informację o zródełku, jest zasypane.
Natomiast odprowadzenie wody do rzeki nadal istnieje, woda płynie od wsi Przyjmy.
Kolejka przebiegała obok zródełka, lecz po zejściu z góry biegła innym śladem niż rów.
Posiadam informacje i istnieniu kolejki biegnącej obok Nowego Brańszczyka od Stanisława Kowalskiego urodzony 1917, zmarł 2014.   


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 01 Marzec 2015, 21:18:20
Coś czuję,że zamiast gdybać to spotkamy się w Knurowcu i przejdziemy całą domniemaną trasę z,,buta".


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 01 Marzec 2015, 21:20:56
Jestem na za.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 01 Marzec 2015, 21:23:40
Jak będę wybierał się na ,,ranczo'' to dam znać.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: jszymanik@o2.pl on 01 Marzec 2015, 21:25:27
OK. czekam.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 01 Marzec 2015, 23:40:07
1. Czy mogę się dołączyć do tej wyprawy?
2. Czy wiadomo coś o kolejce położonej po drugiej stronie Bugu między Jerzyskami a Łochowem? Poza parowozem przeznaczonym do Łochowa.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 02 Marzec 2015, 06:26:30
Na tą wyprawę polecam wam zabrać ze sobą rowery, po starotorzu w większości prowadzi droga lub ścieżka. Polecam wybrać się jak najwcześniej puki nie ma jeszcze liści, dzięki temu łatwiej wszystko dostrzec.

Raczej nie wydaje mi się aby tor szedł za budynkami w Nowym Brańszczyku, teren opada tam na dół i jest poprzecinany rowami, pozbawiony jest też wszelkich śladów nasypu. W lesie też nie ma śladu, żeby tor odchodził od drogi za budynki. W samym Brańszczyku przy kuźni szyna jest raczej typu ciężkiego, nie wąskotorowa. A nasyp za skarpą jest raczej kolejowy. Woda pchając ziemię zwykle meandruje, a nie robi nasypu odrysowanego od linijki.
Tak czy inaczej życzę każdemu poznania 100%wej prawdy.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 08 Marzec 2015, 13:39:32
Jestem mieszkańcem Brańszczyka, interesuję się lokalną historią. Cieszy mnie podjęty watek, gdyż przyczyni on się do uratowania od całkowitego zapomnienia faktu istnienia brańszczykowskiego odcinka kolejki wąskotorowej. Brak żyjących świadków i skąpe zapiski, powodują wiele niejasności w tej kwestii. Dla porządku odniosę do informacji wcześniej zapisanych. Moim zdanie kolejkę po raz pierwszy uruchomili Niemcy podczas okupacji w czasie I wojny światowej. Informacja mówiąca o wybudowaniu kolejki w 1913 prowadzącej do tartaku w Dalekim jest nie spójna, gdyż tartak wybudowany został dopiero po odzyskaniu niepodległości. Kto miał więc największy cel jej budowy ? Zapewne byli to Niemcy prowadzący rabunkową politykę na ziemiach polskich. Drugi argument to tani transport rzeczny, wykorzystujący bogate tradycje flisackie Brańszczyka i okolic. Spławianie drewna Bugiem Rosjanom było nie po drodze w przeciwieństwie do Niemców. Transport kolejką z Brańszczyka w stronę Dalekiego, też odpada, gdyż Brańszczyk w XX wieku nie posiadał dużej ilości jakichkolwiek surowców. Mało prawdopodobne jest też doszukiwanie się śladów przy szosie białostockiej, gdyż po prostu nie jest to po drodze. Próby czytania map geodezyjnych z podziałam gruntów na działki, również nie wróży sukcesu, gdyż jest to podział dokonany po II wojnie światowej. Są jeszcze inne dowody, o których teraz napiszę. W Brańszczyku do chwili obecnej istnieje nasyp po strotorzu kolejki, biegnie on w linii prostej do rzeki, gdzie znajdowała się bińduga. Posiadam relację świadka, który potwierdził istnienie kolejki. Był nim Stanisław Kowalski z Nowego Brańszczyka zmarł w 2014 roku w wieku 95 lat. Relacje innych świadków  zawierają informacje na temat składowania szyn z rozebranej w latach XXX kolejki. Szyny długi czas leżały na terenie dawnego dworu, gdzie powstał DPS. Część tych elementów zalega w stropach niektórych domów w Brańszczyku. Dodatkowym dowodem może być informacja dotycząca innego odcinka kolejki prowadzącej z lasu Puszczy Białej do rzeki w miejscowości Turzyn. Podobny sposób trzebienia lasów i wykorzystania transportu wodnego.
Proszę o dalsze kontynuowanie wątku, w celu zebrania dodatkowych informacji.
Pozdrawiam
Jan Szymanik

Chciałem się odnieść do daty budowy kolejki w Dalekim. Szerokość toru wynosząca 750 mm jest typowa dla kolejek wąskotorowych budowanych w Królestwie Polskim. Dlatego jestem zdania że wybudowano ją przed I wś. Nie wykluczam jednak opcji że Niemcy wykorzystali istniejący rozstaw i wydłużali wąskotorówkę.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 29 Marzec 2015, 22:31:48
Wracając do tematu kolei leśnej, skoro mamy już wstępnie omówiony przebieg do Brańszczyka wraz z bocznicami, to nadeszła pora na zachodnia część sieci. Na mapce rozrysowałem to co jest w 100% procentach potwierdzalne w terenie. Zagadka pozostaje fakt, jak dalej wyglądało odgałęzienie w okolicach Ochódna. W większości źródeł podane jest że, tor kończył się przed rzeczką Prut i na to wskazują ślady w terenie, ale jeśli tor miałby skończyć się właśnie w tej okolicy, to po co budowniczowie zrobili łuk przy cmentarzu żołnierzy, trochę mijało by się to z celem. Dalej nie ma żadnych śladów, chyba że tor biegł tam gdzie dziś jest marna szosa do Wielątek, lecz nie pozostawajmy na przypuszczeniach.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 29 Marzec 2015, 23:25:27
Dla mnie to wygląda na ślad po dalszym odcinku: http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1720866 (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1720866)

Jesteś pewien tego skrętu na północ na wysokości Porządzia? Mnie bardziej prawdopodobny wydaje się ewentualny przebieg dalej wzdłuż skarpy. [EDYTA] Faktycznie, zapomniałem o mapie z pierwszej strony wątku ;)



Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 30 Marzec 2015, 11:46:48
Na mapie to niby wygląda na starotorze, lecz po przejechaniu tego odcinka do Wielątek w rzeczywistości, sprawa tak jasno nie wygląda, być może kolejka doszła do tego miejsca, ale co dalej?

Co do skrętu na Pulwy w Porządziu, to jestem pewien w 100 procentach, potwierdzają to miejscowi ludzie i kiedyś widziałem ten przebieg na jakiejś mapie geodezyjnej. Nie jest jasne do końca jak tory wchodziły na teren gospodarstwa w Rząśniku. Narysowany przez mnie "S" wydaje się najbardziej prawdopodobny, choć idzie po znacznym wzniesieniu. Kreskowana linia, raczej wydaje się nie możliwym przebiegiem, ponieważ dziś jest tam droga, która idzie prostopadle do bramy i łuk w tym miejscu musiał by mieć niewyobrażalnie mały promień.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 30 Marzec 2015, 16:47:35
Możliwe, że po wyjściu z wykopu na prostym odcinku była ładownia wzdłuż drogi i kolejka się kończyła. Dalej faktycznie śladów nie widać.

Jeżeli masz potwierdzenie takiego przebiegu, to faktycznie nie ma co kombinować. Podjazd faktycznie stromy, ale na ukształtowaniu terenu widać coś w rodzaju rampy wjazdowej: http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1720866 (http://mapy.geoportal.gov.pl/imap/?locale=pl&&gui=new&sessionID=1720866)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 30 Marzec 2015, 21:27:43
Jeśli chodzi o odnogę do Ochudna to przechodziła ona przez rzekę Prut i szła dalej na południe w stronę Woli Mystkowskiej. (Zapodana była już mapa w tym wątku na którym widać ten odcinek). Jeśli chodzi o cmentarz z I wś (a dokładnie z 1915), świadczy to o tym że ten fragment kolejki powstał po 1915 roku i omijał miejsce pochówku żołnierzy rosyjskich i niemieckich!!!

Natomiast jeśli chodzi o PGR Rząśnik to tory były tam jeszcze do lat 60-70 XX wieku, jednak przebieg kolejki był trochę inny i znakomicie go widać w terenie (który można najnormalniej zwiedzić). Podjazd, który wskazał Mateusz jest moim zdaniem zbyt stromy. Zapodaję mapkę.

Jeśli mówimy o zachodniej części to warto tu wspomnieć o prawdopodobnym istnieniu bocznicy do dawnego Leśnictwa Grabnik, która rozpoczynała się od trójkąta przy wiadukcie i szła w prostej linii do dawnego Grabnika.



Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 30 Marzec 2015, 21:35:15
Oj czas chyba wydrukować mapki i którejś niedzieli kupić na Dworcu Wileńskim bilet z przewozem roweru do stacji Dalekie...
:)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 30 Marzec 2015, 21:58:04
Gajos spotkamy się po świętach na wyprawę.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 30 Marzec 2015, 22:08:22
Gajos spotkamy się po świętach na wyprawę.

W końcu właściwe norzyce na tym stole się odezwały :)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 31 Marzec 2015, 14:37:37
Jeśli chodzi o odnogę do Ochudna to przechodziła ona przez rzekę Prut i szła dalej na południe w stronę Woli Mystkowskiej. (Zapodana była już mapa w tym wątku na którym widać ten odcinek). Jeśli chodzi o cmentarz z I wś (a dokładnie z 1915), świadczy to o tym że ten fragment kolejki powstał po 1915 roku i omijał miejsce pochówku żołnierzy rosyjskich i niemieckich!!!

Natomiast jeśli chodzi o PGR Rząśnik to tory były tam jeszcze do lat 60-70 XX wieku, jednak przebieg kolejki był trochę inny i znakomicie go widać w terenie (który można najnormalniej zwiedzić). Podjazd, który wskazał Mateusz jest moim zdaniem zbyt stromy. Zapodaję mapkę.

Jeśli mówimy o zachodniej części to warto tu wspomnieć o prawdopodobnym istnieniu bocznicy do dawnego Leśnictwa Grabnik, która rozpoczynała się od trójkąta przy wiadukcie i szła w prostej linii do dawnego Grabnika.



Zgadzam się, na podanej mapie jest zaznaczony fragment do zakrętu, lecz nie byłem do końca pewny tej mapy, ponieważ wskazuje ona błędny przebieg kolejki przez Pulwy. Według Geoportalu mogę się zgodzić że, do owego zakrętu kolejka dochodziła, minimalne ślady w terenie do tego miejsca są.

Co do PGR-u to nie słyszałem, aby leżały tam tory tak długo. Nie upieram się do końca swojej wersji, jeśli na ten teren można spokojnie wejść to trzeba to sprawdzić dogłębnie. Kiedyś wyczytałem że kolejka wąwozem wspinała się na teren PGR-u i stąd domysł takiego przebiegu.

Co do bocznicy, to skąd masz takie przypuszczenia? Ślady w terenie nic nie wskazują, tor na trójkącie kończy się na znacznym nasypie, a dalej równia. Droga ta zresztą jest strasznie nierówna, a z jednej strony są co jakiś czas pokopane dołki.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 31 Marzec 2015, 16:42:18
Jeśli chodzi o Grabnik to rzeczywiście trudno jest udowodnić istnienie tej odnogi. Mam wrażenie że za trójkątem jest jednak widoczny lekki zarys nasypu w stronę Grabnika (lub został zaorany w czasie sadzenia drzew tak jak miało to miejsce przy rozgałęzieniu na Porządzie i Ochudno). Muszę jeszcze sprawdzić te spekulację w terenie. Mimo tego dość dziwny jest przebieg tej "podziurawionej" drogi. Jest dość prosta, w przeciwieństwie do pobliskich dróg leśnych. Ciężko określić też jakie było jej przeznaczenie. Dochodzi do Grabnika, natomiast jej początek zaczyna się nieopodal trójkąta (dlaczego trójkąt jest akurat tam, a nie w innym miejscu? - terenu nie brakuje).

Przebieg według moich przepuszczeń:


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 03 Kwiecień 2015, 21:03:08
Niestety zdementuję plotkę o bocznicy do Grabnika. Rozmawiałem z dawnym manipulantem tartacznym, urodzonym w 1929 roku, twierdzi że, za trójkątem tor się kończył i nigdy nie prowadził do Grabnika, ani nigdzie dalej. Przeszedłem się wczoraj na spacer w tamto miejsce, w osi toru na końcu trójkąta rośnie ok 70 letnie drzewo, tor kończył się około metrowym nasypem, a teren dalej jest równy jak lotnisko nie mający nawet symptomów nasypu. Teren ten porastają drzewa w podobnym wieku co te na końcu nasypu. Jeśli nawet teren miałby być splantowany, to nie zrobiono by tego tak idealnie przy pomocy łopaty. Droga do Grabnika zaś wygląda jakby była dwupasmowa, a jednej strony jest szerokie pobocze bez drzew, a dlatego że kiedyś biegła tam linia telefoniczna do leśniczówki.

Co do PGR, to skąd posiadasz informacje o tym że tory istniały tam do lat 60-70 XX wieku?


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 04 Kwiecień 2015, 14:01:27
Od człowieka która pochodzi z Rząśnika, a jego rodzina mieszka tam do dnia dzisiejszego.
Ze wspomnień tej osoby wynika że na terenie PGR w latach 60 i 70 XX wieku istniały jeszcze fragmenty torów i wagoniki, które wykorzystywano w ramach dziecięcych zabaw. Zresztą do dnia dzisiejszego na terenie zachodniego tartaku w Dalekim wykorzystywane są wagoniki do drobnych manewrów przy głównym zakładzie.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: buczek_pkp on 26 Lipiec 2015, 22:18:40
A w Dalekim jak widać mamy już mini muzeum. Od 8:55 http://warszawa.tvp.pl/20982474/25072015 (http://warszawa.tvp.pl/20982474/25072015)     Wielki szacun dla kolegi Mateusza, któremu udało się załatwić tego dziurawego czajnika od MuzKolu.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 27 Lipiec 2015, 11:11:52
Dzięki Michał. Relację z tworzenia skansenu, pozyskania parowozu oraz jego renowacji, przedstawię niebawem  w osobnym wątku.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: AndrzejPx48 on 27 Lipiec 2015, 14:02:52
No Mateusz szacun. Pewnie grupą odwiedzimy na jesieni Twój ogródek przy okazji myszkowania po nasypach kolejki z Dalekiego.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 27 Lipiec 2015, 16:24:02
Nie ma problemu, zapraszam, a na nasypy chętnie się z wami wybiorę.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 11 Styczeń 2016, 15:24:42
W grudniowym ŚK (12/2015) ukazał się bardzo obszerny artykuł poświęcony KL Dalekie.

Wyciągnięte zostały różne ciekawostki, jak np. bocznica przy stawach. Nadal mnie zastanawia, skąd ta pewność że Dalekie-Tartak od 1897 roku jest stacją? Zastanawia mnie też dlaczego nie zbadane są dzieje tartaku przed 1915 rokiem. Przecież rozwój zakładu to początek XX wieku. Czy nie mogło być tak, że już przed Wielką Wojną powstała KL? Szkoda, że za informacją o powstaniu KL Dalekie stoi tylko jedno źródło. Tekstów ś.p Wincentego Szydlika nie należy traktować bezkrytycznie.

Jest jeszcze jeden szczegół, na który nie zwrócono uwagi, a chodzi o dokładny przebieg odnogi do Ochudna. W terenie jest bardzo dokładnie widoczny nasyp, który przechodzi przez rz. Prut. Stąd ten szeroki przepust, który spokojnie pomieści drogę i tor. Koniec toru przy okopach wcale nie świadczy o tym. że linia tam się kończyła. W tym wątku zapodawana już była tymczasowa mapa sztabowa wp z 1955 roku, na której widać że tor szedł dalej w stronę Ochudna.

W 1955 na pewno całkowicie nie zlikwidowano zachodniej części KL. Do połowy lat 70. XX wieku w Rząśniku wagoników używano w tamtejszym PGR.

Jednam mimo to dobrze że powstał taki tekst.
Jednak KL Dalekie to nie jedyna kolej wąskotorowa w okolicy i o tym też trzeba będzie z czasem przypomnieć.
 ;)




Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 14 Styczeń 2016, 17:52:30
Postaram odpowiedzieć Ci wyczerpująco na twoje pytania.
Kiedy pisałem opis Dalekiego w ŚK 4/2011 napisałem tam że. stacja została zlokalizowana w jeszcze dziewiczej puszczy, z dala od siedzib ludzkich. Posiłkowałem się wtedy zapiskami kronikarza bodajże z Dolnego Śląska, który to dokładnie opisywał dzień otwarcia stacji, nie napisane było tylko który to był dzień maja, ale jeden z pierwszych. Stacje na liniach normalnotorowych nie buduje się tylko dla zapotrzebowania punktów handlowych, ale przede wszystkim, dla przepustowości linii.
Pominąłem opis dziejów tartaku, gdyż wyszła by obszerna monografia, której kolej leśna była by tylko tematem pobocznym, a to nie miało by sensu ukazania się w ŚK. Opisałem tylko w skrócie to co dotyczyło KL na tartaku, który był jednym z jej użytkowników.
Za powstaniem KL nie stoi tylko te źródło, ale i tam też było  o tym napisane. Rok powstania kolejki to też moje dojście do informacji i analogia tego co działo się tutaj w 1915 roku i podczas I WŚ. Wiadomo że, wcześniej był tu zabór rosyjski, a podczas I WŚ tereny te okupowali Niemcy, którzy to jak zapewne wiesz budowali swoje sieci o prześwicie 600mm, co potwierdza też źródło nr. 2. Popatrz powstanie innych wąskotorówek w północno wschodniej polsce; myszyniecka, pierwsza nasielska, mławska, rogowska; KL; Hajnówka, Czarna, Płociczno, to rok powstania 1915(lub rok wcześniej/później zależnie od przypadku) i szerokość toru zawsze 600mm jak pierwotnie w Dalekim.
Nie wiem czy byłeś w miejscu mostku nad rowem o nazwie Prut, ale nasyp przed nim widocznie się urywa, na innej wysokości niż droga, nawet do niej nie dochodząc. Przepust jest raczej  z pogierkowskich czasów kiedy budowaną tę asfaltową drogę, nie wygląda na stuletnią budowlę. Po drugiej stronie Prutu jest słabo widoczny zanikający nasyp, jakby niedokończony, który z przerwami prowadzi do zakrętu. Jeżeli tor przechodził by na druga stronę wymagał by dwóch ciasnych odwrotnych łuków z krzywymi przejściowymi. Nie wiem o które okopy Ci dokładnie chodzi, ja tam żadnych nie spotkałem. Moja wizja zakończenia toru jest podparta tym iż, będąc na gruncie rozmawiałem z człowiekiem prawie 90 letnim mieszkańcem Porządzia, który dokładnie tamto miejsce pamięta z czasów kiedy przychodził tam w młodości, w celach zarobkowych. Twierdzi że, tor dochodził tylko do polany, gdzie znajdowała się ładownia, składowisko dłużycy i kopalniaków. Mapa z 1955 ma narysowane błędne przebiegi, o których już wcześniej pisałem, Mój rozmówca twierdzi iż już w 1945 torów do ładowni w Ochudnie nie było, po wojennej zawierusze ludzie szybko rozkradli ten odcinek, używając szyn do odbudowy swoich domów, wspomina tylko pozostawione w nasypie podkłady. Nie wszystkim mapom można wierzyć bezkrytycznie, podam tu przykład map geodezyjnych Dalekiego z końca lat 80-tych, gdzie wykazywano jeszcze tor przez środek Dalekiego, a fizycznie nie istniał już od ponad 30 lat.
Co do zachodniej części. W Rząśniku byłem również na gruncie z mieszkańcem Rząśnika, który mieszkał kilkadziesiąt metrów od torów kolejki. Tak jak poprzednik twierdzi że, w 1945 roku torów do gospodarstwa jak i na terenie pulw nie było, również zostały rozkradzione. Być może w PGR-e używano tylko wózków technologicznych, tak jak to ma i miało miejsce na terenie tartaku w Dalekim, nie mając żadnego związku z prowadzeniem ruchu pociągów na torach KL. Mój rozmówca dokładnie opisał ze szczegółami dojazd do PGR-u, na skarpie znajdowały się nawet specjalne zatrzymy do hamowania wagonów. Nawet w książce o Ostrowi Maz. jest napisane o zniszczeniu taboru i toru w Rząśniku pod koniec II WŚ.
W Wielu zakładach używa się systemu wózków technologicznych przepychanych siłą ludzkich mięśni, w Dalekim taki system jest też na terenie stolarni, po drugiej stronie torów, czy w halach po fabryce mebli w Wyszkowie. Ja nie uznaję tego jako kolej wąskotorowa, tam przecież nigdy pociągi się nie pojawiały.
Jako całokształt dodam że, do artykułu przygotowałem się ponad cztery lata, chcąc dogłębnie wszystko zbadać i napisać potwierdzoną prawdę, a nie snując jakieś domysły. Przez ten okres wiele się tez wyjaśniło, przeprowadziłem wiele rozmów i zaliczyłem praktycznie każdy metr starotorza, nie licząc bindugi w Brańszczyku. Co prawda nie udało się napisać aż tak wiele, ale skoro nie ma żadnych dokumentów, a od rozbiórki minęło kilka dziesięcioleci, to uważam że, te sześć stron artykułu, to jest naprawdę sporo.

Oczywiście masz rację że, KL Dalekie to nie jedyna wąskotorówka w okolicy, ale pozostałe pozostawiam sobie na osobne tematy artykułów w Świecie Kolei.
PS. Dla porównania, czy mógłbyś czym się pochwalić, czy podesłać jakieś swoje dokonania/ artykuł, itp.?


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 15 Styczeń 2016, 14:43:51
Odpowiadając na ostatnie pytanie, odsyłam do mojej strony http://stacjawyszkow.mazowsze.pl/dokumentacja-stacja-wyszkow/ (http://stacjawyszkow.mazowsze.pl/dokumentacja-stacja-wyszkow/), na której znajdują się dwa artykuły dotyczące budowy linii Ostrołęka - Pilawa oraz stacji Wyszków (dodam że do napisania tych tekstów zbierałem i nadal zbieram materiały od 2009 roku.)

Jeśli chodzi o opis punktów na linii po jej oddaniu, warto tutaj posłużyć się źródłem z tego okresu. Jest to nr 284 Kurjera Warszawskiego z 1897 roku. Nie będę cytował obszernego opisu przejazdu po tej linii. Autor dokładnie zaznacza co jest stacją, a co rozjazdem.
Na odcinku Tłuszcz-Wyszków wymienione są tylko: st.Wyszków, st.Różan [Pasieki], rozjazd Goworowo i rozjazd Narew [Gierwaty].
Rozjazdy te nie obsługiwały ruchu pasażerskiego. Dopiero kilka lat później stały się przystankami, ale o tym zaraz napiszę.

O Dalekim i innych planowanych punktach mówi się w nr 283 Kurjera Warszawskiego. Cytuję:  "Kolej ta przechodzi nadto przez miejscowości, w których w miarę potrzeby mają być urządzone nowe przystanki, a mianowicie: Narew, Goworowo, Komarowo, Dalekie, Mostówka, Pawłów, Okuniew (pod Warszawą) i Górki.". Wynika z tego, że w dniu 13 października 1897 roku na linii Ostrołęka-Pilawa nie istniał przystanek czy też stacja Dalekie. Myślę że punkt ten powstał na początku XX wieku, tak jak Komarów, czyli Przetycz w 1912 roku i przystanek Narew (dotychczas rozjazd) w 1910 roku.

Jeśli chodzi o źródła dotyczące powstania KL Dalekie. O kolejce pisze B. Pokropiński, w "Inżynierowie Polscy, Tradycje i wyzwania", tom IV, Warszawa 1995. Autor napisał, że wąskotorówka powstała w 1913 roku przez rosyjskie formacje kolejowe i posiadała szerokości 750 mm (typowa dla Królestwa Polskiego). Z doświadczenia wiem, że każde źródło należy zbadać i nie traktować go bezkrytycznie. Oczywiście można by podważyć wiarygodność tej informacji, gdyby nie pewna oferta z 1922 roku.

W Kurjerze Warszawskim nr 332 z 1922 roku pojawia się w dziale Tartaczne, oferta sprzedaży i tutaj zacytuję: "Trzy zniszczone parowozy po okupantach można nabyć w tartaku Dalekie, stacja na linji Warszawa-Tłuszcz-Ostrołęka. Szerokość toru: 75 cm, 60 cm, 60 cm.". W artykule zaprzeczasz, aby okupanci niemieccy stosowali tabor na tor 750 mm, bo przecież takiego toru tam nie było. To proszę niech ktoś mi wyjaśni skąd w Dalekim wziął się parowóz na tor 75 cm? Może po prostu Niemcy wykorzystali to co wybudowali Rosjanie w 1913 roku i np. zastosowali podwójną szerokość toru? A może wykorzystali przywieziony w okolice Narwi tabor na 600 mm i przekuli w 1915 roku KL Dalekie na wspomniany "niemiecki rozstaw"?

W 1915 roku powstało wiele wąskotorówek, nie tylko niemieckich. Warto tutaj wspomnieć o rosyjskiej wąskotorówce Wyszków-Pułtusk-Przasnysz, czy też ostrołęckiej, którą zbudowali Rosjanie, ale nie wiadomo dokładnie do dnia dzisiejszego jak przechodziła na drugą stronę Narwi. Jest jeszcze kilka kolejek w okolicach Wyszkowa, ale o tym napiszę w przyszłości w oddzielnej publikacji.

Nie myśl Mateuszu, że skrytykowałem twój tekst bezpodstawnie. Po prostu, jeśli mamy być dokładni w tak wąskiej tematyce, to róbmy to przyzwoicie.

Pozdrawiam
Piotr



Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Mateusz M. on 20 Styczeń 2016, 19:52:07
Sorki, ale nie miałem ci kiedy wcześniej odpisać, twoją stronę poczytam sobie z ciekawością w wolnym czasie, ostatnio rzadko bywam w internecie i szczerze to nawet o niej nie słyszałem.

Alfą i Omegą nie jestem, ale korzystając ze źródeł ufam że ktoś napisał tam prawdę, widocznie wszystkie są złe i fałszywe. Kiedyś lokalny historyk opowiadał mi też, jak to już na koniec 19-go wieku z Dalekiego wysyłano drewno za pomocą kolei, może ówczesne przepisy pozwalały na ładowanie towarów bezpośrednio na szlaku, skoro nie było tam stacji, ale już mniejsza o to.

Przebywanie parowozów o różnych szerokościach na pewno budzi wątpliwości, ale może zostały one zgromadzone z okolic w jedno miejsce w celu dalszej dystrybucji. Obecność 2 parowozów na 600mm bardziej potwierdza istnienie 600-tki, a parowóz na 750 mm może miał pracować na odbudowywanej ówcześnie wąskotorówce, lecz z powodu zniszczenia, nie podjął pracy.
Po tylu latach ciężko stwierdzić takie szczegóły, kiedy żadna osoba z tamtych czasów już nie żyje, a i żaden dokument się nie zachował.

O wąskotorówce z Wyszkowa do Przasnysza, słyszałem już wiele lat temu, ale jak sam piszesz jest owiana wieloma wątpliwościami. W czasach I i II WŚ była masa takich frontowych kolejek feltbahnów, które swój przebieg zmieniały nawet kilkakrotnie w przeciągu miesiąca, nie odnotowując tego nawet na mapach, wtedy był to chyba najszybszy środek transportu na frontach. Te które widocznie zostały na dłużej utrwalono na mapach np. Przasnysz - Muszaki, Śniadowo - Czyżew i wiele innych, których po zakończeniu działań wojennych już nie było.

Skoro już śledzisz tą kolejowo -  historyczną tematykę okolic, to postaraj się jeśli dysponujesz wolnym czasem o dokładne zbadanie feltbahnu z Wyszkowa do Przasnysza i oczywiście podaj to do opinii publicznej.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 20 Styczeń 2016, 22:28:05
O wąskotorówce Wyszków-Przasnysz napisałem już w drugim artykule poświęconym historii wyszkowskiej stacji. Źródło, na którym bazowałem, niestety omija wiele ciekawych dla nas tematów. Ciekawostką jest wykorzystanie tej kolejki po zakończeniu działań wojennych (!) w sierpniu 1915 roku i uruchomieniu jej jako kolejka "cywilna". Myślę, że mogły na niej pracować jakieś parowozy, choć nie wiem jak długo ona jeszcze istniała, ale to temat na oddzielny wątek (lub artykuł).

Nie wszystkie źródła są złe. W niektórych można odnaleźć inspiracje do zbadania różnych wydarzeń czy tajemnic. Z własnego doświadczenia wiem, że w i o naszej okolicy, nie ukazało się jeszcze ciekawe opracowanie, które uwzględniało by transport kolejowy, jako jeden z najważniejszych (a może najważniejszy) czynników rozwoju. Ludzie wychodzą z założenia, że kolej od zawsze była, więc o czym tu debatować.

Pozdrawiam
Piotr


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 22 Styczeń 2016, 01:46:46
Może nieco odejdę od tematu, a może to podobna sytuacja że stacjonowanie taboru w celu jego magazynowania, o rozstawie innym niż miejscowa kolej miało miejsce. Było to w Rogowie (600mm) między początkiem lat 20 a połową 30, gdzie utworzono specjalny park dla taboru 750mm.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 22 Styczeń 2016, 14:45:14
W tamtym okresie (Iwś) w tej okolicy nie istniały wąskotorówki o szerokości 750 mm (istniała wąskotorówka Latoszek-Deskurów k. Wyszkowa, ale na niej nie pracowały parowozy). Wątpię, aby niemiecki okupant z odległych terenów, wywiózł jeden parowóz na 750 mm akurat do Dalekiego, gdzie nie miał w.g teorii magazynowania, żadnego zastosowania.

Bardziej realne jest istnienie w Dalekim w czasie okupacji niemieckiej zarówno sieci 600 i 750 mm, na której wykorzystywany był tabor pozostawiony przez Rosjan i przywieziony w te okolice przez Niemców.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 22 Styczeń 2016, 15:43:19
(istniała wąskotorówka Latoszek-Deskurów k. Wyszkowa,


Coś więcej o tej linii powiesz? :)
Czy tą linię widać na poniższej mapie którą pozwoliłem sobie zeskrinować z Waszej strony http://stacjawyszkow.mazowsze.pl/artykuly/stacjawyszkow1894-1913.pdf (http://stacjawyszkow.mazowsze.pl/artykuly/stacjawyszkow1894-1913.pdf) ? Wg. mapy kolej dochodziła do okolic stacji benzynowej lub obecnej fabryki sprężyn tuż przy drodze na Łochów. Dziś układ ulic w tym miejscu wygląda nieco inaczej.
(https://lh3.googleusercontent.com/-U6zy8eBrqLk/VqI-y9XUnfI/AAAAAAAAjtM/jNv-I-nlGME/s640-Ic42/latoszek.jpg)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 22 Styczeń 2016, 18:37:00
Linia szła przy dzisiejszej ulicy Warszawskiej, krzyżowała się z linią Tłuszcz-Ostrołęka na przejeździe w Lucynowie i w tamtych okolicach skręcała w kierunku Deskurowa, gdzie znajdował się duży tartak rodziny Deskurów. Domyślam się że używana była do zwożenia drewna z okolicy, no bo do czego innego. Prawdopodobnie powstała ona w latach 1903-1909 (przepuszczenia na podstawie opisów rozwoju miejscowości umieszczonych w kilku opracowaniach), a na pewno istniała do I wojny światowej, bo mapka z 1915 roku jest ostatnim dowodem na jej istnienie.

Nie pisałem o tej wąskotorówce w publikacji, bo na jej temat nikt nic nie wie i ciężko jest cokolwiek "wygrzebać".
Co nie znaczy że porzuciłem temat :)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 22 Styczeń 2016, 20:39:46
Po analizie map wynika mi że kolejka dochodziła do tego miejsca i pamiętam jakieś ruiny w lesie, widoczne z okna autobusu. https://www.google.pl/maps/@52.5433996,21.443059,3a,68.1y,316.96h,89.48t/data= (https://www.google.pl/maps/@52.5433996,21.443059,3a,68.1y,316.96h,89.48t/data=)!3m7!1e1!3m5!1smf3nAiI16K-emDyN8Lpeqw!2e0!6s%2F%2Fgeo1.ggpht.com%2Fcbk%3Fpanoid%3Dmf3nAiI16K-emDyN8Lpeqw%26output%3Dthumbnail%26cb_client%3Dmaps_sv.tactile.gps%26thumb%3D2%26w%3D203%26h%3D100%26yaw%3D325.16238%26pitch%3D0!7i13312!8i6656


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 23 Styczeń 2016, 10:16:27
Rzeczywiście, kilka lat temu był tam jakieś ruiny, może po traku? Niestety istnienie obwodnicy, ale też zabudowa na tym obszarze (coraz gęstsza), nie pozwala mi ustalić czy gdzieś istnieje lub istniał nasyp. Ponad to ulica Warszawska została po II wś poszerzona, więc między przejazdem w Leszczydole a Latoszkiem, też nie ma żadnych pozostałości. Kiedyś ktoś z regionalistów powiedział mi że w trójkącie między ulicą Warszawską a Łochowską był tartak parowy. Może tak, może nie. Postaram się to potwierdzić, a fakt ten tłumaczył by dlaczego linia nie przechodziła np. na drugą stronę Buga tylko kończyła się przed skrzyżowaniem dróg (przed mostem po lewej stronie rzeki).


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 23 Styczeń 2016, 10:34:06
Poza tym, jeśli koleje krzyżowały się w poziomie to gdzieś w dokumentach powinno być odnotowane. Przykładowo: linia kolejowa nr. 29 kilometr 14,7 skrzyżowanie w poziomie/przepust z/nad koleją gospodarczą/leśną/tartaczną/jakąkolwiek.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 23 Styczeń 2016, 17:36:54
Jakie dokumenty masz na myśli?


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 24 Styczeń 2016, 21:29:09
Pewnie archiwa PKP wiedzą. :)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 15 Luty 2016, 18:10:28
Pewnie archiwa PKP wiedzą. :)
  ???
ale mowa o czasach przed 1914 rokiem, czyli o ówczesnym Królestwie Polskim


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: ksiezyc_nad_gieesem on 21 Marzec 2016, 00:40:05
Dalekie, Wyszków.

Pozdrawiam serdecznie i daleko.

ksiezyc_nad_gieesem ...



Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: gajos on 21 Marzec 2016, 01:56:15
Wyjaśniało by się dziwnie krzywe umiejscowienie tego budynku https://www.google.pl/maps/@52.5976133,21.4461233,3a,75y,214.07h,86.5t/data= (https://www.google.pl/maps/@52.5976133,21.4461233,3a,75y,214.07h,86.5t/data=)!3m6!1e1!3m4!1slucf9PRD4qQ7WrTksIjh9g!2e0!7i13312!8i6656!6m1!1e1


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Ptr on 21 Marzec 2016, 02:04:19
Wyjaśniało by się dziwnie krzywe umiejscowienie tego budynku https://www.google.pl/maps/@52.5976133,21.4461233,3a,75y,214.07h,86.5t/data= (https://www.google.pl/maps/@52.5976133,21.4461233,3a,75y,214.07h,86.5t/data=)!3m6!1e1!3m4!1slucf9PRD4qQ7WrTksIjh9g!2e0!7i13312!8i6656!6m1!1e1
Od strony torów widać jeszcze rampę kolejową tego magazynu :)


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 24 Marzec 2016, 12:43:30
Bocznica do Domu Handlowego Józefa Cudnego powstała w latach 1929-1930. Istniała do lat 70. ubiegłego wieku. Ciekawostką jest fakt, że w 1935 roku bocznicę wydłużono do suszarni zbóż, która znajdowała się już na innej posesji. Bardzo ciekawe schematy.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: ksiezyc_nad_gieesem on 24 Marzec 2016, 21:11:40
Bardzo ciekawe schematy.
Tu jest więcej i niech wszyscy skorzystają.
https://dysk.onet.pl/link/1yJQj

Pozdrawiam serdecznie i korzystnie.

ksiezyc_nad_gieesem ...


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: 2xm on 24 Marzec 2016, 23:25:39
Cytuj
Tu jest więcej i niech wszyscy skorzystają.
Piękno i dobro.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 25 Marzec 2016, 09:55:18
Dziękuję. Na pewno się przydadzą.
PS. Będzie jeszcze ten album bocznic zapodany w lepszej jakości?


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: ksiezyc_nad_gieesem on 28 Marzec 2016, 12:27:43
PS. Będzie jeszcze ten album bocznic zapodany w lepszej jakości?
Nie jestem sprawcą tejże kopii, li tylko pośrednikiem.

Pozdrawiam serdecznie i pośrednio.

ksiezyc_nad_gieesem ...


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 03 Lipiec 2016, 12:03:28
Odświeżam wątek. Kilka dni temu miałem przyjemność porozmawiać z mieszkanką Ochudna, która bardzo dokładnie pamięta przebieg wąskotorówki przy drodze Porządzie - Wola Mystkowska. Po wywiadzie udałem się na eksploracje terenu i to co się dowiedziałem jest raczej prawdą. Tor odnogi do Ochudna przechodził przez rzekę Prut. Tor szedł dalej wzdłuż drogi i kończył się prze skrzyżowaniu do Dąbrówki. Miejscami widać ślady po podkładach, ale również starotorze, które przechodzi przez eleganckie wykopy (teren jest nierówny). Przy zakończeniu kolejki znajdowała się mała polana na której składowana drewno. Odnoga ta istniała jeszcze po wojnie, co potwierdzają raporty Resortu Leśnictwa z lat 1945-1947 (AAN). Szczerze, to osoby, które twierdzą że nic się nie zachowało w papierach, odsyłam do AAN i AGAD.

Załączam cieniowaną mapkę, na której widać zakończenie wąskotorówki i płaską powierzchnię przy drodze, która świadczy o istnieniu w tym miejscu składowiska drewna.


Tytuł: Odp: Kolej leśna Dalekie-Knurowiec-Brańszczyk
Wiadomość wysłana przez: Gagarin323 on 05 Wrzesień 2019, 13:28:38
Wiem, że od napisania ostatniego postu sporo minęło, ale podczas prowadzenia ostatnio kwerendy archiwalnej w AP Pułtusku natknąłem się na piękną mapę drzewostanu Nadleśnictwa Leszczydół z 1949 r. (pierwsza tego typu wydana po II wś). Widoczna jest na niej zachodnia część wąskotorówki, w tym odnoga do Ochudna, która jednak przechodziła przez rzekę Prut. Ze wstępnej analizy źródła wynika, że kolejka została zbudowana przez "okupanta carskiego" przed 1918 r. Odnoga do Rząśnika powstała w czasie I wś, ale początkowo biegła ona inaczej, nie wzdłuż skarpy Pulw. Jest jeszcze kilka smaczków, ale co ciekawe, tor na odnodze do Ochudna mimo pewnych braków, został reaktywowany po II wś i służył jeszcze kilka lat. Poniżej fragment wspomnianej mapki.